ادرار سوختگی نوزاد؛ علل، علائم و 13 راه درمان

پوست نوزاد آن قدر ظریف است که یک پوشک خیس می‌تواند به‌راحتی باعث قرمزشدن آن بشود؛ ادرار سوختگی نوزاد دقیقا همین است. یک التهاب ساده که بیشتر وقت‌ها از رطوبت و تماس طولانی با ادرار و مدفوع پیش می‌آید. اگر شما هم با این مشکل دست‌وپنجه نرم می‌‌کنید یا می‌خواهید از آن پیشگیری کنید، این بلاگ از سجاد مارکت را تا آخر بخوانید.

ادرار سوختگی نوزاد دقیقا چیست؟

ادرار سوختگی پای نوزاد یک التهاب پوستی رایج است که روی باسن، ران و اطراف ناحیه تناسلی خودش را نشان می‌دهد. وقتی پوست نوزاد برای مدت طولانی با رطوبت، ادرار یا مدفوع در تماس باشد، قرمز و حساس می‌شود و گاهی جوش‌های ریز می‌زند. این مشکل بیشتر بین دو هفته تا هجده‌ماهگی نوزاد دیده می‌شود و تقریبا اکثر بچه‌ها آن را تجربه می‌کنند. البته خوشبختانه این موضوع در اکثر اوقات یک تحریک ساده است و شما می‌توانید با مراقبت درست، آن را درمان کنید.

علائم ادرار سوختگی نوزاد

علائم رایج ادرار سوختگی معمولاً واضح و قابل‌تشخیص هستند. علائمی مثل:

• قرمزی و التهاب پوست در باسن، ران‌ها و ناحیه تناسلی
• جوش‌های ریز قرمز یا پوست پوسته‌پوسته و حساس
• سوزش یا بی‌قراری بچه موقع تمیزکردن یا عوض‌کردن پوشک
• در موارد شدیدتر، تاول‌های کوچک یا زخم‌های سطحی

چرا ادرار سوختگی پیش می‌آید؟

علت‌های اصلی ادرار سوختگی معمولا ساده‌تر از چیزی هستند که فکر می‌کنید و اکثر آن‌ها به مراقبت روزانه مربوط می‌شوند. مثلا:

1. تماس طولانی با رطوبت و ادرار

اصلی‌ترین دلیل ادرار سوختگی دیر عوض‌کردن پوشک است. حتی بهترین پوشک‌ها هم بعد از چند ساعت کمی رطوبت را نگه می‌دارند و اگر دیر عوض شوند، پوست تحریک می‌شود.

2. اصطکاک پوشک با پوست

مالیده‌شدن مداوم پوشک به پوست هم می‌تواند قرمزی ایجاد کند، به‌خصوص اگر پوشک تنگ باشد یا بچه زیاد حرکت کرده و پوستش ساییده شود.

3. اسهال و مدفوع مکرر

وقتی کوچولوی‌تان اسهال دارد یا بیشتر از حد معمول مدفوع می‌کند، آنزیم‌های داخل مدفوع پوست را حسابی تحریک می‌کنند و احتمال سوختگی بالاتر می‌رود.

4. شروع غذای کمکی و تغییر رژیم

بعضی وقت‌ها با شروع غذاهای کمکی یا تغییر رژیم غذایی، مدفوع بچه اسیدی‌تر می‌شود و پوست حساس‌تر از قبل واکنش نشان می‌دهد.

5. حساسیت به مواد شوینده و محصولات

مواد شوینده لباس، دستمال مرطوب معطر یا حتی بعضی برندهای پوشک می‌توانند باعث تحریک پوست شوند و زمینه ادرار سوختگی را فراهم کنند.

راه‌های ساده اما موثر برای درمان ادرار سوختگی نوزادان

خوشبختانه بیشتر موارد ادرار سوختگی با مراقبت‌های ساده خانگی در 2 الی 3 روز آرام می‌شوند. فقط باید چند عادت درست را جدی بگیرید و کارهای زیر را انجام دهید.

1. ساده‌ترین کار این است که هر 2 الی 3 ساعت یک‌بار یا بلافاصله بعد از کثیف‌شدن، پوشک را عوض کنید.
2. با آب ولرم و یک پارچه نرم پای فرزندتان را تمیز کنید.
3. دستمال‌های معطر و الکلی را کنار بگذارید چون معمولا پوست را بیشتر اذیت می‌کنند.
4. بعد از شستن، با یک دستمال نرم، به‌آرامی روی پوست ضربه بزنید تا خشک شود؛ دقت کنید که اصلا دستمال را روی پای نوزاد نکشید.
5. برای درمان ادرار سوختگی، پوست نوزاد باید نفس بکشد؛ پس هر روز چند ساعت او را بدون پوشک بگذارید تا پوستش هوا بخورد و التهابش کمتر شود.
6. از کرم‌های حاوی اکسید روی (زینک اکساید)، وازلین یا کالاندولا استفاده کرده و یک لایه ضخیم روی پوست نوزاد بزنید.
7. پوشکی بخرید که جذب خوبی داشته باشد.
8. پوشک را تنگ نبندید.
9. گاهی‌اوقات عوض‌کردن برند پوشک هم کمک می‌کند.
10. بعد از خشک‌کردن پای فرزندتان، می‌توانید کمی روغن نارگیل طبیعی را آرام روی پوست او ماساژ دهید.
11. دو قاشق غذاخوری جوش‌شیرین را در آب گرم حل کنید و با آن پای نوزاد را بشویید. این کار به متعادل‎کردن pH پوست کمک می‌کند.
12. کمی جو دوسر را در آب گرم وان بریزید و ۱۰–۱۵ دقیقه فرزندتان را در آن قرار دهید؛ خاصیت ضدالتهابی جوی دوسر، سوزش پای کودک را کمتر می‌کند.
13. ژل آلوئه‌ورا خالص هم ضدالتهاب است و شما می‌توانید مقدار کمی از آن را روی پای فرزندتان قرار دهید.

چه زمانی ادرار سوختگی نوزاد خطرناک است؟

همان‌طور که گفتیم بیشتر ادرار سوختگی‌ها با مراقبت خانگی خوب می‌شوند؛ اما با دیدن هر یک از علائم زیر، بهتر است سریع‌تر به پزشک مراجعه کنید.

• تب‌کردن نوزاد
• جوش‌هایی که ترشح دارند
• تاول‌های بزرگ یا زخم‌های باز
• قرمزی و التهابی که بعد از 3 الی 4 روز هنوز بهتر نشده‌اند یا حتی بدتر شده‌اند
• جوش‌هایی که خارج از ناحیه پوشک پخش شده‌اند
• بی‌قراری و درد غیرطبیعی نوزاد

در این موارد ممکن است پای عفونت قارچی یا باکتریایی در میان باشد و باید از پماد یا درمان خاصی کمک بگیرید. پس بهتر است به متخصص اطفال یا پوست مراجعه کنید تا خیالتان راحت باشد.

جمع‌بندی

پوست نوزاد حساس است و ادرار سوختگی تقریبا برای همه آن‌ها پیش می‌آید. اما با مراقبت درست و به‌موقع، در بیشتر موارد تا 2 الی 3 روز قابل‌درمان است. تعویض مکرر پوشک، خشک نگه‌داشتن پوست و استفاده از کرم محافظ مناسب، کلید اصلی کار است. اگر به‌دنبال پوشک باکیفیت، کرم زینک‌دار یا لوازم بهداشتی ملایم برای نوازد هستید، ما در سجاد مارکت گزینه‌های متنوع و مناسبی داریم که شما می‌توانید با خیال‌راحت آن‌ها را انتخاب کرده و چند روز بعد درب منزل تحویل بگیرید.

سوالات متداول

1. آیا می‌توان برای درمان ادرار سوختگی نوزادان از پودر بچه استفاده کرد؟

خیر. استفاده از پودر بچه توصیه نمی‌شود چون می‌تواند وارد ریه نوزاد شود و همچنین در محیط مرطوب گلوله شود و تحریک را بدتر کند. به جای آن از کرم‌های محافظ استفاده کنید.

2. آیا شروع غذای کمکی یا دندان‌درآوردن باعث ادرار سوختگی می‌شود؟

بله، هر دو می‌توانند نقش داشته باشند. با شروع غذای جامد، مدفوع اسیدی‌تر و تحریک‌کننده‌تر می‌شود. دندان‌درآوردن هم گاهی با افزایش بزاق و تغییر مدفوع همراه است و احتمال ادرار سوختگی پای نوزاد را بالا می‌برد. در این دوره‌ها تعویض پوشک را بیشتر کنید و از کرم محافظ غلیظ‌تر استفاده کنید.

3. معمولا ادرار سوختگی نوزاد چند روزه خوب می‌شود؟

موارد خفیف معمولاً ۲–۳ روز (تا ۴ روز) با مراقبت خانگی برطرف می‌شوند. اگر بیشتر طول بکشد یا بدتر شود، احتمال عفونت قارچی یا باکتریایی وجود دارد.